×

Elektrikli AraçlaraAcil Durum Müdahalesi İçin Operasyonel Kılavuz-CTIF



2024 yılında CTIF( Uluslararası İtfaiye Hizmetleri Birliği)'nin değerli çalışmalarını içeren araç yangınları ile ilgili  aşağıdaki makaleleri, CTIF"Kurtarma ve yeni teknoloji" komisyonunun başkan yardımcısı ve "İtfaiyeciler için EuroNCap" proje lideri  Mr. Michel Gentilleau ile  CTIF Uluslararası İtfaiye Hizmetleri Birliği İletişim Koordinatörü Mr. Björn Ulfsson "  izinleri ve destekleri ile ETP portalımızda yayımlamıştık. 

a) ISO 17840: Dünya Çapındaki İlk İtfaiyeci Standardı Bölüm-1  (Lütfen tıklayınız.)

b) ISO 17840: Dünya Çapındaki İlk İtfaiyeci Standardı Bölüm-2 (Lütfen tıklayınız.)

c) Bir Araç Çarpışmasında Doğrudan Tehlikeleri Devre Dışı Bırakmak-Yüksek Gerilim Sistemlerini Aşmak (Lütfen tıklayınız.)
 
CTIF Aralık 2025'te Elektrikli Araçlar İçin Acil Müdahale Operasyonel KIlavuzu'nu yayınlamıştır. Bu kılavuz Şemsettin PARLAK (İzmir İtfaiyesi) ve  Ramazan AKTEPE (Denizli İtfaiyesi) tarafından  Türkçe'ye Tercüme edilerek CTIF  web sitesinde yayınlanmıştır. Bu kılavuzun ETP portalımızda yayını için bize izin veren  CTIF Mr.   Michel Gentilleau 'a teşekkür ederiz. 
 
Dünyadan birçok ülkeden  itfaiyecilerin ve  ulusal sivil savunma, ulusal afet, ulusal kurtarma ekiplerinden profesyonellerin ve gönüllülerin  üye olduğu; çok değerli çalışmalar,  teknik kılavuzlar, yayınlar gerçekleştiren  genç itfaiye birliklerinin geliştirilmesine  katkıda bulunan   CTIF - Uluslararası Yangın ve Kurtarma Hizmetleri Birliği'nde  üzülerek belirtmek isterizki Türkiye' den üye bulunmamaktadır. 

CTIF - Uluslararası Yangın ve Kurtarma Hizmetleri Birliği hakkında daha  fazla bilgi almak için lütfen tıklayınız. 




İçindekiler 

♦ Giriş 

♦ Elektrikli Araçlar Hakkında Hatırlatma

♦ İtfaiyeciler İçin Karar Verme Aracı: Kurtarma Formları 

♦ Trafik Kazalarında Kurtarma: Elektriksel Risklerin Yönetimi


- Acil durum hizmetleri için mevcut güvenlik cihazları
- Araç üreticilerinin talimatları
- Enerji kaynaklı 'araç sabitleme ve güvenliğe alma' aşaması entegrasyonu
- Acil durum hizmetleri için perspektifler
  • Acil çağrılar: Operasyonel bilgilerin optimize edilmesi yönünde
  • Kurtarma kılavuzları: Dokümanların kullanıcı dostu hâle getirilmesi
  • Tehlike izolasyonu: Enerji izolasyon prosedürlerinin basitleştirilmesi
  •  Bagaj kapağı ve bagaj: kaza sonrası durumlarda daha kolay erişim

 ♦ Araç Yangınları: Batarya Termal Kaçağının Dikkate Alınması

- Termal kaçak (Çevirenin notu: “Thermal runaway” kavramı; lityum-iyon  bataryalarda ısının kontrolsüz şekilde artmasıyla birlikte, ani alevlenme, patlama, yanıcı ve toksik gaz salımı ile tekrar tutuşma riskinin aynı anda ortaya çıktığı, öngörülemez ve müdahalesi güç bir süreci ifade etmektedir. Bu nedenle termal kaçak, klasik araç yangınlarından farklı olarak yalnızca söndürme değil, uzun süreli soğutma, sürekli izleme ve yeniden alevlenme riskinin yönetilmesini gerektiren kritik bir olaydır.) hakkında önemli bilgiler.

- Termal kaçakların operasyonel yönleri
- Acil durum hizmetleri için mevcut güvenlik ekipmanları
- Araç üreticilerinin talimatları
- Dünya çapında geliştirilen başlıca teknikler
- Geleneksel yangın söndürme yöntemleriyle termal kaçak yönetimi
- Acil durum hizmetleri için bakış açıları
  • Termal Kaçak: Daha Yüksek Batarya Kararlılığı ve Çarpışma Sonrası Alarm
  • Termal Kaçak: Her Durumda Tespit ve Alarm


ÖNSÖZ
Son on yılda, elektrikli araçlar teknolojik bir yenilikten günlük ulaşımın ayrılmaz bir parçasına dönüşmüştür. Düşük emisyon, sessiz çalışma ve yüksek verimlilik gibi önemli avantajlar sağlarken, yeni operasyonel ve güvenlik zorluklarını da beraberinde getirir. Bunların en zorlu olanlarından biri, yüksek voltajlı batarya sistemleri içeren olaylarda güvenli, etkili ve profesyonel bir yangın söndürme sağlamakta yatmaktadır.

CTIF* Kurtarma ve Yeni Teknolojiler Komisyonu, elektrikli araç yangınlarıyla mücadele yöntemlerini sürekli olarak izlemiş ve itfaiyelere mevcut teknik ve ekipmanları kullanarak etkili söndürme sağlamaya yönelik uygun rehberlik sunmayı amaçlamıştır; bu yaklaşım, uygun yöntemlerin geniş çapta uygulanabilir olmasını garanti etmektedir. Bu operasyonel kılavuzun amacı, elektrikli araç yangınlarını söndürmeye yönelik yaklaşımlar, teknikler ve taktikler hakkında kapsamlı bir genel bakış sunmaktır. Bu çalışma, batarya teknolojisinin en güncel anlayışı, lityum-iyon hücrelerin davranışı ve termal kaçak özellikleri temel alınarak hazırlanmıştır. Kılavuzun diğer bir amacı ise,elektrikli araçların karıştığı trafik kazalarında operasyonel müdahale çerçevesi sunarak, elektriksel riskler
bağlamında operasyonel güvenliği sağlamaktır.

Bu operasyonel kılavuz, müdahale ekiplerinden elde edilen pratik deneyimler, araştırma bulguları ve yangın güvenliği alanındaki önde gelen uzmanların önerilerini bir araya getirmektedir. Odak noktası yalnızca yangın söndürme değil; aynı zamanda taktiksel karar verme, tehlike tanıma, doğru ekipman kullanımı ve müdahale ekipleri ile çevrenin korunmasını da kapsamaktadır.

Elektrikli araçlar hızla gelişmektedir; bu gelişim çoğu zaman standartların ve prosedürlerin yetişebileceğinden daha hızlıdır. Bu nedenle, bu kitabın temel amacı, zorlu ve sıkça öngörülemeyen durumlarda rehberlik edebilecek sağlam, güncel ve profesyonel bir temel sunmaktır. Okuyuculara, elektrikli araç yangınlarıyla başa çıkarken hem gerekli bilgi hem de güven sağlayacağını düşünüyorum.

CTIF Başkanı olarak, bu el kitabının hazırlanmasında emeği geçen Michel Gentilleau ve çalışma arkadaşlarına teşekkürlerimi sunmak isterim. Bu kılavuz, CTIF’in temel misyonu doğrultusunda – bilgi paylaşımı yoluyla itfaiyeciler için daha güvenli bir çalışma ortamı ve vatandaşlar için daha güvenli bir yaşam alanı sağlama fikri – hazırlanmıştır.
 
                                                                                                                   Milàn DUBRAVAC (Slo) 
                                                                                                                                                       CTIF Başkanı
                                                                                                                   
* CTIF – Uluslararası İtfaiye ve Kurtarma Hizmetleri Derneği)

Katkılarından dolayı teşekkür ederiz:

Amandine LECOQ (FRANSA)
Batarya Güvenliği Ekip Lideri INERIS (Ulusal Endüstriyel Çevre ve Risk Enstitüsü)

Arjan BRUINSTROOP (HOLLANDA)
İtfaiyeci - NIPV - Eğitim ve Operasyon Danışmanı – İtfaiye Eğitimi / CTIF « kurtarma ve yeni teknolojiler » üyesi

Céline ADALIAN (FRANSA)
Kıdemli Müdür, Pasif Güvenlik, IDIADA / ISO 17840 Çalışma Grubu Eş Başkan (Kurtarma Kılavuzları)

Eric PAILLIER (FRANSA)
Yangın Güvenliği ve Acil Durum Koordinatörü - TotalEnergies

Joël BIEVER (LÜKSEMBURG)
İtfaiyeci - Güney bölgesi eğitim sorumlusu, Büyük Düka lık itfa iye ve kurtarma teşk ilat ı / CTIF « kurtarma ve yeni teknolojiler » komisyonu başkan yardımcısı

Marco AIMO- BOOT (İTALYA)
Üçüncül Güvenlik Lideri, IVECO Grubu / ISO 17840 Görev Gücü Üyesi (Kurtarma Kılavuzları) – CTIF Üyesi

Pierre CASTAING (FRANSA)
Euro NCAP eski başkanı / Euro NCAP « kurtarma, tahliye ve kaza sonrası güvenlik » grubu başkanı

GİRİŞ 

Elektrikli araçlar, itfaiye teşkilatları, kamu otoriteleri, laboratuvarlar ve özel şirketler tarafından yıllardır potansiyel bir risk olarak değerlendirilmektedir. 

Yüzlerce laboratuvar testi, saha denemesi, çalışma, rapor ve uluslararası kılavuz şimdiden hazırlanmıştır.

Ekipman üreticileri, kurtarma ekiplerinin bu tür araçlarda daha güvenli ve etkin çalışabilmesini sağlamak amacıyla geniş bir araç ve gereç yelpazesi sunmuştur. 

Elektrikli araç satışlarının hızlı artışı (başlangıçta otomobiller, artık giderek daha fazla kamyon ve otobüs) acil durum hizmetlerine sahada doğrudan görev yapanlardan değerli operasyonel geri bildirimler sağlamıştır. 

Ancak, biriken bu tecrübe, itfaiye teşkilatlarının benimsemesi ister kurtarma operasyonlarında, ister elektrikli araç yangınlarıyla mücadelede olsun gereken müdahale prosedürleri konusunda genel bir fikir birliğine yol açmamıştır. 
Bu kılavuzun amacı, iki ana konunun genel bir değerlendirmesini sunmaktır: 

- Elektrikli araçların karıştığı kurtarma operasyonlarında elektriksel risklerin yönetimi; 
- Elektrikli araç yangınlarında (lityum-iyon bataryalar) termal kaçak yönetimi. 

Elektrikli araçlar ve bataryalar, elektriksel riskler ve termal kaçak konularını kapsayan temel bilgiler bölümleri kısaca ele alınacaktır; zira bu konular hakkında kapsamlı literatür zaten mevcuttur. 

Bu kılavuz, itfaiye teşkilatının bu tür olayları yönetmek için kullanabileceği ekipman ve malzemeleri incelemeye ve mevcut geleneksel kaynakları kullanarak uygulanabilir operasyonel protokoller önermeye odaklanacaktır. 

Son olarak, her bir operasyonel konu (kurtarma ve araç yangını) için, özellikle de halihazırda Euro NCAP* tarafından yürütülen çalışmalar ışığında itfaiyeciler açısından geleceğe yönelik perspektifler özetlenecektir.

 

İngilizce orjinal "CTIF- Elektrikli Araçlara  Acil Durum Müdahalesi İçin Operasyonel Kılavuz" için lütfen tıklayınız. 
Türkçe çeviri "CTIF- Elektrikli Araçlara Acil Durum Müdahalesi İçin Operasyonel Kılavuz" için lütfen tıklayınız.

Paylaş:
E-BÜLTEN KAYIT
Güncel makalelerimizden haberdar olmak için e-bültene kayıt olun!
Sosyal Medyada Bizi Takip Edin!
E-Bülten Kayıt